EGILEAK

 

SARRERA

 

I. BERTSOLARITZAREN IZAERA GAUR

 

II. BERTSOLARITZAREN OREKA ETA DESAFIOAK. TRADIZIOA IKUSPEGI SORTZAILETIK BIZI NAHIAN

 

III. BAT-BATEKO BERTSOAREN SORKUNTZA PROZESUA

1. Formari dagozkionak

2. Bat-bateko bertsoa osatzeko estrategia nagusia

2.1. Estrategia nagusia: kolpea bukaeran

2.2. Lehen adibidea: "Diseinuzko drogak bai ala ez"

2.3. Zenbait salbuespen

3. Temako jarduna, bertsolaritzaren sustrai

 

IV. MARKO TEORIKO BERRI BAT

2 Bat-bateko bertsoa osatzeko estrategia nagusia

Bat-bateko bertsoak 20 segundotik (kopla) minutu baterako iraupena du (bederatziko nagusia) hor nonbait, beti ere bertsolari bakoitzaren kantaera desberdina dela kontuan harturik.

Entzulearentzat berbaldi laburrak dira bertsoak. Bai bertsolariak eta bai entzuleak berbalditzat hartzen du bertso bakoitza. Hau da: bertso bakoitzean, 40 segundoko ekinaldi batean, bertsolariak testu bat sortu behar du, berez autonomoa, entzuleari zirrararen bat sortzeko modukoa. Zirrara horren arrazoiak desberdinak izan daitezke: arrazoibide paregabea, ateraldi umoretsua, sakontasuna…

Bertsolariak gehienean beste batekin teman egiten du bere lana. Bere arrazoiaren alde ez ezik bestearenaren aurka ere egin behar du, beraz, bertsolari bakoitzak. Txandaka kantatzen dituzte bertsoak (hiruna, launa edo hainbana bertso), bakoitza saiatzen delarik bere arrazoia aurrera ateratzen eta saioa bere osotasunean menperatzen. Bien arteko jarduna berbalditzat har liteke: bertso-berbaldiz osatutako berbalditzat, alegia.

Era berean, bertsolaria bakarka ari delarik, eta hiru bertso bota behar baditu kasurako, ahaleginduko da hiruen artean harremana eta lotura lortzen, batean esandakoa bestean jarraituz, batean esana bestean gaitzetsi gabe… Baina bai sortzaileak eta bai entzuleak berbalditzat bertsoa hartuko dute, bertso bakoitza. Berbaldi oinarrizkotzat behintzat bai.

Entzulegoa
Argazkia: E. Koch / Iturria: Bertsolari aldizkaria